Spotlight
De verzamelaar: Mikael Åkerfeldt

Mikael Åkerfeldt is de zanger, gitarist en componist van Opeth, een van de meest succesvolle en invloedrijke heavy rock acts van de afgelopen decennia. Het geluid van de band ontwikkelde zich van typisch Zweedse death metal tot een avontuurlijke mix van progressieve rock, folk, fusion en psychedelische muziek. De muzikant werd daarbij geïnspireerd door de betoverende klanken die hij aantrof in de groeven van zeldzaam vinyl. “Ik ben het product van mijn platencollectie.”

“Ik was acht of negen jaar oud toen ik voor het eerst een platenzaak bezocht”, weet Mikael Åkerfeldt nog goed. ‘Mijn vader wilde een lp voor mij kopen. Ik koos voor The Number Of The Beast, een album van Iron Maiden dat net was uitgekomen. Al mijn vrienden op school waren gek van heavy metal. Op het moment dat ik daarmee in aanraking kwam, was ik er ook aan verslingerd. Alles er aan vond ik tof: de energie van de muziek, de manier waarop de bands eruit zagen en de angstaanjagende beelden. Zoals die van Eddie, de mascotte van Iron Maiden. Ik vond het te eng om naar horrorfilms te kijken, in plaats daarvan staarde ik naar platenhoezen.”

Tunnelvisie

Het was het begin van een levenslange passie. Er schuilde altijd al een verzamelaar in Mikael Åkerfeldt. In het begin propte hij zijn slaapkamer vol met Star Wars figuren en ander speelgoed. Toen de muziek in zijn leven kwam, hoopten tapes, magazines en platen zich al snel op. “Ik heb een obsessieve persoonlijkheid”, glimlacht hij. “Alles moet compleet zijn. Vanaf het begin was ik verloren. Ik besteedde al mijn geld aan platen, nooit aan kleding. De lp’s die ik mij niet kon veroorloven, zette ik op een cassettebandje. Iron Maiden bleef een favoriete band, maar ik hield ook van KISS en Judas Priest. Ook was ik gek op de Duitse hardrock bands uit die tijd, zoals de Scorpions. Ik probeerde ook alles te pakken te krijgen waar zanger Ronnie James Dio bij betrokken was. Achteraf gezien had ik last van een tunnelvisie. Metal betekende alles voor mij. Ik luisterde naar niets anders.”

Slaapkamer

Mikael Åkerfeldt was daarnaast geobsedeerd door de kwaliteit van zijn lp’s. Ze moesten allemaal in een smetteloze staat verkeren. “Het staat mij nog goed voor de geest dat ik een album kocht van de Zweedse black metal band Bathory. Ik betaalde er het equivalent van tien euro voor. Voor mij was dat destijds veel geld. Eenmaal thuisgekomen ontdekte ik een kras in het vinyl. Ik explodeerde. Uit pure woede heb ik mijn hele slaapkamer verbouwd. Ik greep zelfs een mes en heb gaten gestoken in de deur van mijn slaapkamer. Toen ik eenmaal afgekoeld was, realiseerde ik mij dat mijn vader hier niet blij mee zou zijn. In de schuur vond ik was plastic afdekplaten en die heb ik toen maar op mijn deur geplakt. Ik geloof niet dat hij ooit ontdekt heeft wat er gebeurd is.” Al vindt Mikael Åkerfeldt kwaliteit nog altijd belangrijk, is hij er in de loop van de jaren wel wat relaxter in geworden. “Ik heb ondertussen veel geleerd over persingen. Een plaat uit de jaren zestig kan er vreselijk uitzien, maar prima afspelen. Aan de andere kant heb ik ontdekt dat een album uit de jaren  negentig er vrijwel perfect uit kan zien, maar waardeloos kan klinken. Het heeft alles te maken met de kwaliteit van de persing in dat tijdperk.”

Subtiele hints

Mikael Åkerfeldt vertelt dat zijn smaak in de loop van de tijd aanzienlijk breder is geworden. De traditionele hardrock en metal van zijn prille jaren maakten plaats voor meer extreme soorten metal. Dankzij zijn vrienden stortte hij zich later ook op muziek uit de jaren zestig en zeventig: psychedelische rock, blues, folk, fusion, krautrock en progressieve rock. Het was een reis die zijn sporen naliet op het geluid van zijn band Opeth, de band waar hij in 1990 lid van werd. In eerste instantie was hij aangetrokken als de nieuwe bassist. Al snel werd hij de zanger, gitarist en belangrijkste componist van de groep.

Opeth bracht met Orchid in 1995 het debuut uit. De band maakte toen nog deel uit van de florerende Zweedse death metal scene. Toch bood de groep al op dit eerste album meer, zoals akoestische passages en melodieën die een liefde voor progressieve rock verraadden. Op de albums die volgden, werd die variatie alleen maar groter. Mikael Åkerfeldt begon de vertrouwde death grunts te combineren met cleane zangpartijen. Uiteindelijk liet hij het gegrom zelfs helemaal achter zich. Zijn albums bevatten ook vaak subtiele hints naar obscure platen uit een ver verleden. My Arms, Your Hearse, de titel van het derde Opeth-album, was een verwijzing naar Drip, Drip, een song van de Britse folk band Comus. Blackwater Park, het doorbraakalbum uit 2001, was vernoemd naar een obscure Duitse blues rock band uit de jaren zeventig. De titel van de concertregistratie The Roundhouse Tapes kon niet anders dan een ode zijn aan The Soundhouse Tapes, de debuut-ep van de Britse metal band Iron Maiden.

Verlanglijstje

“Als ik aan songs werk, word ik altijd geïnspireerd door de muziek waar ik op dat moment naar luister. Ik ben het product van mijn platencollectie. Thuis ligt er altijd een lp op de draaitafel. Er zijn veel artiesten die mij beïnvloed hebben. Ik adoreer Scott Walker. Odessey And Oracle van The Zombies is naar mijn smaak een van de beste platen die ooit gemaakt is. Dat album is zo groots, ik heb er geen woorden voor. Oude King Crimson is ook geweldig. Ik ben ook gek op goede popmuziek. Onlangs heb ik de hele discografie van ABBA weer eens beluisterd. Fantastisch!”

Opeth is een band die door de jaren heen altijd veel op tournee is geweest. Tijdens die trips werden heel wat uren doorgebracht in de lokale platenzaken. “Vaak weet ik al waar ik de platenzaken kan vinden. Of ik doe een greep naar het telefoonboek op het moment dat ik incheck bij het hotel. Ik koop ook nog steeds veel in de platenzaken in Stockholm, waar ik woon. En ik heb meer dan duizend lp’s gekocht via eBay. Mijn publiek weet dat ik een verzamelaar ben. Af en toe krijg ik wat cadeau, wat heel leuk is. Ik kreeg zelfs platen aangeboden die ik genoemd had in interviews. Ik verzamel nog steeds heel uiteenlopende soorten muziek. Actuele metal doet me niet zoveel, maar het oude werk heeft nog altijd een bepaalde charme. Ik kijk daarnaast altijd uit naar goede folk, progressieve rock en muziek uit de jaren zestig. De laatste tijd ben ik het wel wat rustiger aan gaan doen. Ik heb zo’n beetje alle lp’s op mijn verlanglijstje. Er is weinig dat ik nog echt zoek. Wat ontbreekt, is bovendien heel, heel erg duur. Ik denk er wel over om de jazz verder te ontginnen. Ik heb al albums van John Coltrane en Miles Davis, maar dat is alleen nog maar het begin. Ik voel ook wat weerstand bij mijzelf. Ik ben bang dat ik zo geabsorbeerd zal worden door de jazz, dat een groot deel van mijn huidige collectie overbodig zal worden.”

Waanzin

Mijn collectie is niet zo verschrikkelijk groot. Ik heb zo’n 5000 lp’s en dat is het hart van mijn verzameling. Ik heb wel veel duplicaten die ik elders opgeslagen heb. Die heb ik gekocht om weer door te verkopen. Het is niet zo dat ik het geld nodig heb, maar ik vind het prettig om op die manier mijn collectie te bekostigen. Mijn lp’s zijn alfabetisch gerangschikt. Onlangs ben ik verhuisd. Dat is altijd een goed moment om de methode van archiveren te herzien. Het zit mij bijvoorbeeld dwars dat de eerste lp van Deep Purple op dezelfde plank staat als een later album als House Of Blue Light. Een jaren zestig rug van een lp dichtbij een plaat uit de jaren tachtig klopt in esthetisch opzicht niet voor mij. Dan is er nog de muziek. Deep Purple begon als een psychedelische band en verschoof later richting de hardrock. Horen die platen wel in hetzelfde segment thuis? Er zijn ook groepen die genres overschrijden. Zoals Nucleus. Is dat een progressieve rockband? Of een fusion band? Ik kan daar echt gek van worden. Heel soms ontmoet ik een verzamelaar die net zo obsessief is als ik. Het zorgt altijd voor een gevoel van opluchting. Het betekent dat ik niet alleen ben in mijn waanzin.”  

Dit is een bewerkte versie van het interview uit het boek Passion for Vinyl van Robert Haagsma.

Deel deze pagina:
Opmerkingen
Meeste likes Nieuwste Oudste
Je hebt een woord gebruikt dat je niet mag gebruiken
Opmerking plaatsen
Er zijn momenteel nog geen comments geplaatst.
Meer opmerkingen tonen
Bekijk ook