Achtergrond
Foo Fighters – Foo Fighters (1995)

Nadat de dood van zanger-gitarist Kurt Cobain in 1994 het onvermijdelijke einde van Nirvana had betekend, gaven weinigen een dubbeltje voor de muzikale toekomst van de twee achterblijvers: Krist Novoselic en Dave Grohl. Wat de bassist betreft kwam die voorspelling aardig uit, maar de drummer verraste de wereld al een jaar later met een eenmansplaat vol absolute topsongs. Als het gezicht van zijn band de Foo Fighters groeide de sympathieke Dave Grohl zelfs uit tot een alom bewonderde rockster.

Therapie

Zelf leek Dave Grohl ook geen al te hoge verwachtingen van een muzikaal leven na Nirvana te hebben. Na de dood van Kurt Cobain in april 1994 tuimelde hij eerst in een depressie, waar hij zich pas na maanden aan wist te ontworstelen. In oktober dat jaar boekte hij een studio om wat songs op te nemen, deels nummers waar hij in voorgaande jaren aan gewerkt had, gecombineerd met wat splinternieuwe liedjes. Het was vooral bedoeld als therapie, onderdeel van zijn rouwproces, vertelde Dave Grohl daar later over. Hij wilde zijn songs vastleggen, om ze daarna in een bescheiden oplage op vinyl te persen.

Cassettebandje

In een week tijd stond alles op de band. Een hele prestatie, aangezien hij alles zelf had ingespeeld- en gezongen. Alleen Greg Dulli van The Afghan Whigs was even langs gewipt voor een solo in X-Static. Een lp werd er niet van geperst, in plaats daarvan liet Dave Grohl een honderdtal cassettes maken, die hij in de handen duwde van wie zijn pad ook maar kruiste. Als ‘bandnaam’ – het was nog steeds een soloproject – koos hij voor Foo Fighters, de benaming die gevechtspiloten in de Tweede Wereldoorlog gaven aan Ufo’s en andere mysterieuze vliegende objecten.

Het cassettebandje zorgde al snel voor opwinding in kringen van platenmaatschappijen. Het duurde dan ook niet lang voor grote en kleine labels zich meldden. Grohl ging uiteindelijk in zee met muziekgigant Capitol. Ondertussen was Foo Fighters ook een echte band geworden. Bassist Nate Mendel en drummer William Goldsmith kwamen over uit het net opgeheven Sunny Day Real Estate, uit de nalatenschap van Nirvana werd gitarist Pat Smear overgenomen. Dave Grohl zelf verruilde definitief de drumkruk voor de plek in de spotlight als zanger, gitarist en gezicht van de Foo Fighters.

Roots

De buzz rond de band werd vanaf februari 1995 verder aangewakkerd dankzij de eerste optredens van de Foo Fighters, deels gedaan als support-act voor Mike Watt. In juni verscheen de eerste single This Is A Call, waarvan zelfs de grootste sceptici toe moesten geven dat die meer dan veelbelovend klonk. De belofte werd ruimschoots ingelost met het titelloze album dat op 4 juli uitkwam. Muzikaal week het niet drastisch af van het typische grunge-geluid van zijn oude band: compacte songs, een geraffineerde afwisseling van dynamiek en alom aanwezige gitaren. Dave Grohl had daar wel iets heel eigens aan toegevoegd: zijn goede neus voor pakkende melodieën. De songs van Nirvana waren vooral het vehikel geweest van de zwartgalligheid van Kurt Cobain. De passie en levenslust die van de splinternieuwe Foo Fighters spatte, suggereerden dat de gewezen drummer toch wat luchtiger in het leven stond. De plaat bevatte ook wat venijn in de vorm van het korte, furieuze Watershed, waarmee Grohl terug leek te grijpen op zijn hardcore roots. 

Succes

Het album was een instant succes. Er was in recensies veel lof voor de kwaliteit van songs als This Is A Call, I’ll Stick Around, Big Me, For All The Cows en Big Me en voor de multifunctionaliteit van Dave Grohl als muzikant. Het titelloze debuut verkocht ook goed. In eigen land reikte het tot een verdienstelijke 23e plaats in de Billboard charts, in o.a. Australië, Canada, Nieuw Zeeland en Engeland haalde het de top 10 van de albumlijst. In Nederland kwam het tot een 22e plaats. Niet spectaculair misschien, maar ons land sloot Foo Fighters een maand later toch in de armen.

Lowlands

Van 25 tot 27 augustus 1995 werd in Biddinghuizen de derde editie van het Lowlands festival gehouden. Het was op voorhand al een succes, want het aantal verkochte kaarten – 25.000 stuks – was een verdubbeling ten opzichte van het jaar daarvoor. Het was met namen als Underworld, Soundgarden, Radiohead en Green Day ook nog eens een affiche om van te watertanden. Het optreden waar toch echt het meest naar uitgekeken werd, was dat van die nieuwe band van Dave Grohl. Op de avond van de 27e augustus was de Alpha tent dan ook bomvol. Het optreden van Foo Fighters werd voorafgegaan door Throwing Muses. Beck zou de avond afsluiten.

Al bij de eerste tonen van Winnebago, een non-album track, veranderde het publiek in een kolkende massa. De temperatuur in de tent vloog verder omhoog toen bekender werd als I’ll Stick Around, Big Me, This Is A Call, For All the Cows, en Oh, George voorbij denderden. In het staartje van het optreden werd ook alvast My Hero gespeeld, dat pas op het volgende album The Colour And The Shape het licht zou zien. Het Nederlandse debuut maakte vooral duidelijk dat Dave Grohl zich in luttele maanden was getransformeerd van enerverende slagwerker tot een sympathieke, bevlogen frontman, behept met een enorme dosis charisma.

Een rockband rijker

Aan het eind van 1995 kon de balans opgemaakt worden. De kansloos geachte Dave Grohl had met zijn Foo Fighters 2 miljoen albums verkocht. Een aantal dat in de succesvolle jaren die volgden verder zou oplopen. Het toonaangevende Britse blad Kerrang! riep het debuut uit tot ‘het beste album van het jaar’. In een soortgelijke lijst van het Amerikaanse Rolling Stone eindigden de Foo Fighters op een eervolle tweede plaats. Wie het album had beluisterd en een optreden had ondergaan, wist: de wereld was een rockband rijker, waarvan we nog veel zouden horen.

Deel deze pagina:
Bekijk ook